Thông tư 01/2021 của Bộ Y tế chính thức có hiệu lực từ hôm nay (10/3). Bộ Y tế hướng dẫn các địa phương một số nội dung khuyến khích liên quan đến việc duy trì vững chắc mức sinh thay thế; kiểm soát tình trạng mất cân bằng giới tính khi sinh và nâng cao chất lượng dân số.

Để kiểm soát tình trạng mất cân bằng giới tính khi sinh, địa phương lựa chọn, quyết định một số nội dung cụ thể để khuyến khích, hỗ trợ cho cặp vợ chồng sinh 2 con một bề cam kết không sinh thêm con như: Tôn vinh, biểu dương việc nuôi con khỏe, dạy con ngoan, con học giỏi, thành đạt; miễn, giảm học phí, hỗ trợ mua bảo hiểm y tế học sinh; hỗ trợ sữa học đường và các nội dung, hình thức phù hợp khác.

Nếu xã có 100% thôn có nội dung về kiểm soát mất cân bằng giới tính khi sinh trong hương ước, quy ước được đề xuất UBND cấp huyện khen thưởng kèm hỗ trợ tiền hoặc hiện vật.

Ngoài ra Bộ Y tế cũng đưa ra một số nội dung khuyến khích để duy trì vững chắc mức sinh thay thế.

Tại 33 tỉnh thuộc vùng mức sinh cao, nếu thôn, xã đạt 3 năm liên tục không có người sinh con thứ 3 trở lên được đề xuất lên cấp trên khen thưởng kèm theo hỗ trợ bằng tiền hoặc hiện vật. Nếu xã duy trì thành tích 5 năm liên tiếp sẽ được cấp tỉnh khen thưởng.

Với cá nhân, phụ nữ trong độ tuổi sinh đẻ đã có đủ 2 con và tự nguyện sử dụng biện pháp tránh thai dài hạn (triệt sản, đặt dụng cụ tử cung, cấy thuốc tránh thai) được khuyến khích, hỗ trợ bằng tiền hoặc hiện vật.

Tại 21 tỉnh thuộc vùng mức sinh thấp, nếu xã 3 năm liên tục đạt và vượt tỷ lệ 60% cặp vợ chồng trong độ tuổi sinh đẻ sinh đủ 2 con được đề xuất UBND cấp huyện khen thưởng kèm theo hỗ trợ bằng tiền hoặc hiện vật. Nếu toàn xã duy trì thành tích này trong 5 năm được đề xuất UBND cấp tỉnh khen thưởng kèm theo hỗ trợ bằng tiền hoặc hiện vật.

Với phụ nữ sinh đủ 2 con trước 35 tuổi ở khu vực này, căn cứ theo thực tiễn, địa phương lựa chọn, quyết định khen thưởng, hỗ trợ tiền hoặc hiện vật cho những cá nhân này.

Mức sinh trung bình ở 21 tỉnh nói trên chỉ đạt 1,5 - 1,6 con/phụ nữ độ tuổi sinh đẻ, cá biệt tại TP. HCM từng có năm giảm còn 1,24 con, thấp nhất cả nước.

Theo TS Đinh Huy Dương, Vụ trưởng Vụ Truyền thông - Giáo dục, Tổng cục Dân số nhấn mạnh, đây là chỉ thông tư hướng dẫn, tùy theo tình hình thực tế tại địa phương, các hình thức hỗ trợ bằng tiền mặt, hiện vật hay các hình thức khác sẽ do địa phương quyết định, không yêu cầu hình thức khuyến khích chung.

Kinh phí để thực hiện các nội dung khuyến khích, khen thưởng đối với các tập thể, cá nhân thực hiện tốt công tác dân số được lấy từ nguồn ngân sách địa phương và nguồn kinh phí hợp pháp khác theo quy định.

Thúy Hạnh